Từ ngày bố chồng m-ất, mẹ chồng bỗng ă;n d:iệ;n lạ lùng, hồi xu:â:n ph:ơi ph:ới và chẳng n:ể n:a:ng ai, mỗi tuần lại d;ẫ:n về một c:ậ:u tr:ai tr-ẻ.

…và đều giống nhau ở một điểm: ánh mắt lướt khắp căn nhà như đang định giá tài sản, chứ không hẳn là nhìn người.

Tôi bắt đầu để ý những chi tiết nhỏ. Mỗi lần “bạn” của mẹ chồng tới, bà đều lấy bộ ấm trà sứ xịn nhất ra tiếp. Cái bộ ấm mà trước đây bố chồng tôi nâng niu như báu vật. Có lần, bà còn mang cả sổ tiết kiệm ra khoe vu vơ, cười cười bảo:
– Tuổi này rồi, không tiêu thì để làm gì hả mấy đứa?

Chồng tôi càng ngày càng bức bối. Anh không dám cãi mẹ, chỉ đêm về thở dài:
– Anh sợ mẹ bị người ta lợi dụng.

Tôi cũng sợ. Nhưng cái tôi sợ hơn là bà không hề sợ. Bà sống như thể cả thế giới này nợ bà một mùa xuân thứ hai.

Đỉnh điểm là tối hôm đó.

Mẹ chồng tôi dẫn về một cậu tên Phong. Trẻ đến mức… có lẽ chỉ ngang tuổi sinh viên năm nhất. Cậu ta ngồi vắt chân, lướt điện thoại, tiện tay mở tủ rượu trong nhà như chỗ quen thân. Rồi cậu cười:
– Nhà chị rộng ghê. Sau này… ở chung chắc vui lắm.

Tôi sững người. Chồng tôi đứng bật dậy:
– Cậu nói gì?

Phong cười hề hề:
– Em nói đùa thôi mà anh. Nhưng chị Hương bảo, đàn ông trẻ bọn em “biết điều”, ở với người lớn tuổi không làm chị ấy buồn.

Không khí đặc quánh. Mẹ chồng tôi thì cười khanh khách, coi như không nghe thấy gì sai trái.

Đêm đó, tôi nghe thấy tiếng khóc của chồng trong phòng tắm. Lần đầu tiên tôi thấy anh bất lực đến thế.

Sáng hôm sau, tôi nhận được một tin nhắn nặc danh. Chỉ vỏn vẹn một câu:
“Chị coi chừng, mẹ chồng chị đang tính bán nhà.”

Tôi chết lặng.

Căn nhà này – mồ hôi nước mắt cả đời của bố chồng – là nơi ông trút hơi thở cuối cùng. Vậy mà chưa đầy một tháng, bà đã rục rịch rao bán trên một nhóm môi giới bất động sản. Tôi lén mở điện thoại bà khi bà đi tắm. Tin nhắn trao đổi với môi giới hiện rõ mồn một:
“Bán gấp, giá thấp hơn thị trường chút cũng được. Cần tiền mặt nhanh.”

Tối hôm đó, tôi quyết định nói thẳng.

– Mẹ định bán nhà thật sao?
Bà nhìn tôi, ánh mắt lạnh tanh:
– Nhà đứng tên mẹ. Mẹ muốn làm gì là quyền của mẹ. Con dâu không có tư cách xen vào.

Chồng tôi khản giọng:
– Nhưng đây là nhà bố để lại cho mẹ và các con… Mẹ bán đi rồi tụi con ở đâu?

Bà cười nhạt:
– Thì ra thuê. Người già như mẹ cũng cần sống cho mình chứ không phải chết già trong ký ức của bố tụi mày.

Tôi nhìn bà, bỗng hiểu ra một điều đau lòng: bà không điên, bà đang chạy trốn nỗi cô đơn theo cách ồn ào nhất. Nhưng chạy trốn nỗi cô đơn bằng cách phá nát gia đình… thì cái giá sẽ rất đắt.

Ba ngày sau, Phong quay lại. Lần này, cậu ta mang theo một người đàn ông trung niên – tự xưng là “bạn làm ăn”. Tôi nghe lỏm được hai người thì thầm trong bếp:
– Chốt nhanh đi chị. Bán nhà xong, tiền vô tay là mình đi du lịch Thái, Cam cho sướng.

Tôi nổi da gà.

Tối đó, tôi đưa chồng xem đoạn ghi âm lén được. Mặt anh tái mét. Nhưng điều khiến anh sụp đổ là khi anh đối chất với mẹ, bà không phủ nhận. Bà chỉ nói một câu rất nhẹ:
– Mẹ mệt mỏi vì sống cho người khác rồi. Một lần trong đời, mẹ muốn sống cho mình.

Chồng tôi im lặng rất lâu. Rồi anh nói, giọng khàn đặc:
– Con không cấm mẹ sống cho mình. Nhưng mẹ đừng để người khác sống nhờ trên tài sản và nước mắt của bố.

Sáng hôm sau, anh đưa mẹ đi gặp luật sư – không phải để tranh giành, mà để chuyển quyền quản lý tài sản sang hình thức ủy thác, tránh việc bà bị lừa bán nhà trong lúc cảm xúc bất ổn. Bà giận tím mặt, đập bàn quát tháo, gọi chúng tôi là bất hiếu. Nhưng rồi, khi luật sư phân tích từng vụ “má mì – trai trẻ – lừa tiền” trên báo chí, bà bắt đầu lặng đi.

Phong biến mất. Trí, Tùng cũng bặt vô âm tín. Mùa “hồi xuân phơi phới” của bà kết thúc nhanh như một cơn say.

Vài tháng sau, mẹ chồng tôi vẫn ăn mặc đẹp, vẫn đi làm tóc, nhưng không còn dắt trai trẻ về nhà nữa. Bà tham gia một câu lạc bộ khiêu vũ dành cho người trung niên trong phường, có bạn bè đồng trang lứa, có tiếng cười lành mạnh hơn.

Có một buổi tối, bà ngồi nhìn di ảnh bố chồng rất lâu. Rồi khẽ nói, không biết là với ông hay với chính mình:
– Hóa ra… trốn chạy cũng không làm vơi được cô đơn.

Tôi đứng sau cánh cửa, nghe mà thấy tim mình dịu lại.
Không phải vì bà đã “quay đầu”, mà vì cuối cùng, bà cũng học được cách đối diện với nỗi trống trải – thay vì dùng người khác để lấp đầy nó.